Rybnik.pl

dr Józef Musioł

dr Józef Musioł

13 czerwca 2014 roku w szkole muzycznej w Rybniku Józef Musioł, doktor nauk prawnych, sędzia Sądu Najwyższego w stanie spoczynku, dziennikarz i literat, wybitny działacz społeczny, propagator śląskiej historii i kultury, otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Rybnika.

Stosowna uchwała w sprawie nadania dr Józefowi Musiołowi tytułu Honorowego Obywatela Miasta Rybnika została podjęta przez rybnickich radnych na sesji 18 grudnia 2013 r. na wniosek prezydenta Adama Fudalego, poparty licznymi głosami wielu osób, w tym również mieszkańców Rybnika (więcej TUTAJ).

Dr Józef Musioł jest piątym - po profesorze Jerzym Buzku, Mieczysławie Brzoście, arcybiskupie Damianie Zimoniu oraz kompozytorze Henryku Mikołaju Góreckim - Honorowym Obywatelem Rybnika.

Uroczystą laudację na cześć dr Józefa Musioła odczytała prof. Maria Warchoł-Sobiesiak, pianistka, publicystka i pedagog, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Śląskiego:

„Szanowny Panie Doktorze,

zebraliśmy się tu, by w szacownym gronie radnych Rady Miasta i władz samorządowych Rybnika, a także przedstawicieli miejskich jednostek i instytucji oraz reprezentantów różnych środowisk naszego miasta, dokonać symbolicznego aktu wręczenia Józefowi Musiołowi – doktorowi nauk prawnych, sędziemu Sądu Najwyższego w stanie spoczynku, dziennikarzowi i literatowi – tytułu Honorowego Obywatela Rybnika, nadanego uchwałą Rady Miasta 18 grudnia 2013 roku.

Przypadł mi w udziale zaszczyt i przyjemność przedstawienia sylwetki dr. Józefa Musioła, związanego z Rybnikiem zawodowo i miejscem zamieszkania do lat 70. i wielokrotnie tu powracającego, człowieka w naszym mieście dobrze znanego i darzonego szacunkiem, którego zasług jako propagatora historii Śląska oraz kultury i tradycji naszego regionu nie sposób przecenić. Trudno nie wyjść z podziwu, że w jednym, choćby tak długim życiu, poprzez wyniesione z domu przywiązanie do patriotycznych wartości, dzięki talentom popartym pracowitością oraz historycznej dociekliwości i pasji badacza dziejów Śląska, udało się naszemu dostojnemu Gościowi osiągnąć tak wiele na różnych polach zawodowej, społecznej i literackiej aktywności.

Józef Musioł urodził się 9 stycznia 1933 r. w Połomii nieopodal Wodzisławia Śląskiego, w rodzinie o tradycjach powstańczych. Jego ojciec Franciszek był uczestnikiem trzech powstań śląskich, podobnie jak pięciu braci jego matki – Marty z domu Białeckiej. Jeden z nich, Szymon, był szefem sztabu w III powstaniu śląskim. Do szkoły podstawowej uczęszczał w Moszczenicy, dziś dzielnicy Jastrzębia–Zdroju. Jako dziecko, w latach II wojny światowej, był łącznikiem Armii Krajowej. Po ukończeniu Liceum Ogólnokształcącego w Wodzisławiu Śląskim był krótko nauczycielem w szkołach w Wodzisławiu – Kokoszycach i Bełsznicy. Jako absolwent Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego przeszedł wszystkie szczeble prawniczej kariery: od aplikanta w Sądzie Wojewódzkim w Katowicach w latach 1957-1959, poprzez asesora Sądu Powiatowego w Rybniku, a w latach 1961-1966 sędziego tegoż sądu, sędziego Sądu Wojewódzkiego w Katowicach w latach 1966-1977, aż do sędziego Sądu Najwyższego w latach 1977-1983 i funkcji podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości w latach 1983-1990. Ponownie funkcję sędziego Sądu Najwyższego objął w roku 1997, po kliku latach pracy w adwokaturze. W maju 1976 obronił pracę doktorską pod kierunkiem prof. Jana Baszkiewicza, zaś w latach 1976-1977 był zastępcą redaktora naczelnego redakcji pisma „Prawo i Życie”. Doświadczenie prawnicze i zainteresowanie historią walk o niepodległość i martyrologii Polaków w czasie II wojny światowej sprawiło, że w latach 1978-1983, delegowany do Ministerstwa Sprawiedliwości, pełnił funkcję zastępcy dyrektora Głównej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce, a w latach 1989-1990 był jej dyrektorem. W latach 1988-1990 był członkiem Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa oraz współzałożycielem Fundacji Pamięci Ofiar Auschwitz-Birkenau, od 2011 r. prezydentem Rady tej Fundacji.

W trakcie pracy zawodowej w Rybniku, od 1963 roku był wiceprzewodniczącym Miejskiej Rady Narodowej z ramienia Stronnictwa Demokratycznego i przez kilka lat radnym tego ugrupowania, w którym pełnił szereg funkcji na szczeblu powiatowym i wojewódzkim. W Miejskiej Radzie Narodowej odpowiedzialny był m.in. za sferę kultury, stąd jego zainteresowanie budującym się wtedy Teatrem Ziemi Rybnickim. Nie sposób w tym miejscu nie przytoczyć znanej w kręgach ludzi kultury anegdoty, wedle której w 1963 r. to właśnie Józef Musioł, dzięki podprowadzeniu pod niedokończony gmach operatora Polskiej Kroniki Filmowej i opublikowaniu materiału na ogólnopolskiej antenie, sprawił, że budowa ruszyła ponownie i szczęśliwy finał czyli otwarcie nastąpiło w grudniu 1964 r. Z Teatrem Ziemi Rybnickiej Józef Musioł był związany również jako przewodniczący Komitetu Organizacyjnego Rybnickich Dni Literatury w pierwszych kilku latach ich istnienia, a także jako autor i reżyser cyklu spektakli teatru faktu pod nazwą „Sąd młodych”, których podstawą były autentyczne sprawy sądowe. Wykonawcami, a także odbiorcami comiesięcznych premier, byli głównie ludzie młodzi, a zadaniem – podniesienie wśród nich kultury prawnej. Jak mówią statystyki – w ciągu 10 lat trwania cyklu, przedstawienia obejrzało około 40 tys. widzów.

Miasto i Teatr Ziemi Rybnickiej, który w tym roku obchodzi 50-lecie istnienia, tych działań nie zapomniało. W 1989 r. Józef Musioł został laureatem Honorowej Złotej Lampki Górniczej, nagrody przyznawanej przez Prezydenta Miasta Rybnika oraz organizatorów Rybnickich Dni Literatury związanym z Ziemią Rybnicką artystom i animatorom kultury, szczególnie zasłużonym dla Rybnika i regionu, którzy przez swoją działalność kulturalną rozsławili je w kraju i na świecie. Głównym motywem uhonorowania naszego Gościa statuetką Honorowej Złotej Lampki Górniczej był, liczący ponad 20 pozycji książkowych, dorobek literacki, który uprawnił go do członkostwa w Stowarzyszeniu Autorów ZAiKS i w Związku Literatów Polskich.

Bohaterami większości książek Józefa Musioła są ludzie tej ziemi, i taki też tytuł nosiła pierwsza, wydana w 1974, roku publikacja. Tej ziemi czyli śląskiej. Jak napisał sam autor, książka  „…miała być skromnym wyrazem hołdu wobec pokoleń Ślązaków, którzy wierni obyczajom praojców walczyli o powrót Ziemi Śląskiej do Polski. Miała też być swojego rodzaju spłaceniem długu wobec ziemi, z której się wywodzę”. W tej i kolejnych książkach, jak np. „Ślązacy”, pokazuje z temperamentem publicysty ludzi wielkich, choć skromnych i szerzej nieznanych jak „śląski Drzymała” Franciszek Chrószcz, jeden z głównych animatorów ruchu niepodległościowego, rozstrzelany przez Grenzschutz powstaniec z Pszowa Józef Tytko, światowej sławy autorytet w dziedzinie filologii starożytnego Bliskiego Wschodu prof. Rudolf Ranoszek, kapelan spod Lenino, ks. płk Wilhelm Kubsz czy piloci, uczestnicy Bitwy o Anglię bracia Karol i Franciszek Ranoszkowie, których oryginalne mundury i inne pamiątki trafiły za sprawą Józefa Musioła do Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie. Drugim powracającym wątkiem w jego twórczości publicystycznej jest II wojna światowa i przypomnienie ogromu zbrodni hitlerowskich. m.in. w książce „Przesłuchanie”, w której zeznania ofiar pseudomedycznych eksperymentów przeprowadzanych przez lekarzy w mundurach SS w obozach koncentracyjnych, przeplatają się z osobistymi refleksjami młodego polskiego sędziego, prowadzącego tytułowe przesłuchania. Jedną  z ostatnich książek Józefa Musioła jest wydany w roku ub. „Dramat zaklęty w listach” – historia miłości pochodzącego z Jastrzębia dowódcy największego zgrupowania Armii Krajowej na południu Polski i więźnia politycznego okresu stalinowskiego Dominika Danowskiego-Ździebło „Kordiana” i jego żony Heleny.

Józef Musioł był wielokrotnym gościem Rybnickich Dni Literatury i na licznych spotkaniach autorskich przybliżał swoich bohaterów tworzących portret zbiorowy Ślązaków, z których my powinniśmy być szczególnie dumni. Pokazuje z autentycznym zaangażowaniem dzieje Śląska poprzez koleje losów Ślązaków na tle wielkiej historii. Mimo oddalenia od stron rodzinnych, sam z dumą w stolicy i innych miejscach propaguje Ziemię Śląską i dokonania jej mieszkańców. Jest współzałożycielem i prezesem Towarzystwa Przyjaciół Śląska w Warszawie, członkiem i przewodniczącym Rady Programowej Zespołu Pieśni i Tańca „Śląsk” im. Stanisława Hadyny, a w grudnia 2013 r. powołany został przez Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej w skład Komitetu Budowy Pomnika Wojciecha Korfantego w Warszawie, co świadczy o szczególnym autorytecie w sprawach Śląska, jakim się cieszy. Po przejściu w 2003 roku w stan spoczynku nie zaniechał działalności społecznej, zakładając i przewodnicząc Stowarzyszeniu Sędziów Sądu Najwyższego w stanie spoczynku.

Za swoje zasługi w życiu publicznym został odznaczony m.in. Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Komandorskim, dwukrotnie Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, medalem Komisji Edukacji Narodowej, odznaką Zasłużony Działacz Kultury oraz nagrodami Trzech Powstańczych Skrzydeł, im. Wojciecha Korfantego oraz Karola Miarki. W 2012 r. otrzymał tytuł Honorowego Ślązaka Roku, jest również Honorowym Obywatelem gmin Godów i Mszana. Z wnioskiem o przyznanie takiego tytułu w Rybniku wystąpił do Rady Miasta prezydent Adam Fudali, zachęcony oddolną inicjatywą wielu mieszkańców naszego miasta. Dziś mamy zaszczyt uhonorować dr. Józefa Musioła, orędownika Ziemi Śląskiej i jej ambasadora, tytułem Honorowego Obywatela Rybnika.”

Udostępnij: