Ten dzień na zawsze zmienił oblicze Rybnika. Uruchomienie historycznej linii Kolei Wilhelma dało potężny impuls do rozwoju lokalnego przemysłu, na stałe łącząc losy miasta z żelaznymi drogami. Dokładnie 170 lat po tym przełomowym wydarzeniu rybniczanie udowadniają, że kolejowa tożsamość regionu jest wciąż żywa. Z jednej strony odbywa się szereg oddolnych inicjatyw upamiętniających jubileusz, z drugiej do świętowania włączają się Koleje Śląskie, które obchodzą swoje 15. urodziny.
Jubileusz 170-lecia kolei w Rybniku to wyjątkowy moment w historii naszego miasta, który pokazuje, jak fundamentalne znaczenie dla jego rozwoju miała i ma żelazna droga. Z ogromną radością obserwuję oddolne inicjatywy społeczne, w tym wspaniałe zaangażowanie twórców profilu Kolejowy Rybnik oraz partnerów, którzy z pasją ożywiają ten czas w historii naszego miasta - komentuje Arkadiusz Marcol, zastępca prezydenta Miasta Rybnika.
(…) Cieszę się, że możemy wspólnie świętować ten wyjątkowy jubileusz, przypominać historię i ludzi związanych z koleją, a jednocześnie rozmawiać o jej przyszłości. Mam nadzieję, że obchody 170-lecia będą okazją nie tylko do wspomnień, ale także do spojrzenia na to, dokąd kolej może jeszcze zaprowadzić Rybnik - mówi Sebastian Śmieja, Radny Rady Miasta Rybnika.
1-31 października - Wystawa w bibliotece
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna
W bibliotece będzie można oglądać wystawę zdjęć z podróży Kolejowego Koła Krajoznawczego w Rybniku. Fotografie pochodzą ze zbiorów rodzinnych Małgosi Płoszaj. Wystawa została przygotowana i sfinansowana przez Michała Jedynaka, właściciela zakładu fotograficznego Foto Jedynak.
2 października, godz. 18.00 - Wykład o historii Rybnika i kolei
Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna
Wstęp: bezpłatny
Archiwum Pamięci Rybniczanek i Rybniczan zaprasza na wykład dr. Marcina Jarząbka pt. „Rybnik i kolej - 170 lat relacji”.
Program:
- 17:00 - wernisaż prac konkursowych i ogłoszenie wyników konkursu plastycznego Gazety Rybnickiej,
- 18:00 - Wykład o historii Rybnika i kolei.
Wydarzenie skierowane jest dla osób mieszkających, pracujących lub uczących się w Rybniku. Warunkiem uczestnictwa jest spełnienie wymogów Regulaminu projektu “Rybnik - w kierunku zielonej przyszłości” i wypełnienie dokumentów potwierdzających uczestnictwo w projekcie. Dokumenty zostaną udostępnione na miejscu spotkania.
17 października 2026 roku - Uroczysty przejazd Kolei Śląskich
Jednym z najważniejszych punktów obchodów będzie uroczysty przejazd pociągu Kolei Śląskich oraz zwiedzanie Zabytkowej Kopalni Ignacy.
Program połączenia okolicznościowego organizowanego przez Koleje Śląskie:
- Katowice - Racibórz - kurs logistyczny, dedykowany pasażerom oraz miłośnikom kolei z odleglejszych części województwa śląskiego, umożliwiający dotarcie na główne punkty programu.
- Racibórz (odjazd 10:32) - Rybnik (przyjazd 11:24) - oficjalny, uroczysty przejazd upamiętniający wjazd pierwszego pociągu do Rybnika. Wykorzystanie najnowocześniejszego taboru Kolei Śląskich ma symbolicznie pokazać przeskok technologiczny, jaki dokonał się na kolei na przestrzeni ostatnich dwóch wieków. Oficjalna część obchodów odbędzie się na stacji w Rybniku przy budynku dworca.
- Rybnik (odjazd 12:00) - Rybnik Niewiadom (przyjazd 12:07) - kurs przeznaczony dla uczestników udających się na zwiedzanie Zabytkowej Kopalni Ignacy. Transport ze stacji do obiektu zapewni Komunikacja Miejska Rybnik sp. z o.o. za pomocą nowoczesnego autobusu z napędem wodorowym.
- Rybnik Niewiadom (odjazd 12:46) - Katowice - kurs powrotny składu obsługującego uroczystość.
Zarejestrowani uczestnicy wydarzenia będą uprawnieni do bezpłatnego powrotu ze stacji Rybnik oraz Rybnik Niewiadom wybranymi pociągami rejsowymi Kolei Śląskich.
Powitanie na stacji Rybnik
Na uczestników przejazdu będą czekały specjalne bilety, gadżety od Miasta Rybnika oraz jednodniowa gazetka wydana specjalnie na tę okazję przez Muzeum Ojca Emila Drobnego w Rybniku. Na stacji w Rybniku odbędzie się uroczyste powitanie przy dźwiękach Orkiestry Górniczej Marcel pod batutą kapelmistrza Franciszka Magiery oraz Zespołu Edukacyjno-Artystycznego „Przygoda” z Rybnika. Zaprezentują się również klasy kolejowe z Zespołu Szkół Mechaniczno-Elektrycznych im. Tadeusza Kościuszki w Rybniku.
Z orkiestrą do Zabytkowej Kopalni Ignacy
Orkiestra górnicza przejedzie pociągiem do Niewiadomia, gdzie przewodnik opowie o kopalni Hoym i historii powstania linii kolejowej. Z Rybnik Niewiadom do Zabytkowej Kopalni Ignacy uczestnicy przejadą bezpłatnym autobusem wodorowym. Na miejscu czeka zwiedzanie kopalni oraz pokaz maszyny parowej. Za okazaniem biletu specjalnego Kolei Śląskich zwiedzanie będzie dostępne 50% taniej:
- bilet normalny - 22,50 zł
- bilet ulgowy - 12,50 zł
Po zwiedzaniu zapewniony będzie również bezpłatny transport powrotny na stację Rybnik Niewiadom.
18 października - Spacer śladami kolei
Zabytkowa Kopalnia Ignacy
Wstęp: bezpłatny
Program:
- 10:19 - odjazd pociągu Kolei Śląskich ze stacji Rybnik do stacji Rybnik Niewiadom,
- 10:29 - przyjazd na stację Rybnik Niewiadom,
- 10:30 - rozpoczęcie spaceru historycznego z dr. Bogdanem Klochem. Trasa spaceru prowadzić będzie ulicą Przyjemną, następnie w kierunku Bulwarów nad Nacyną, z uwzględnieniem historii stacji Rybnik Niedobczyce, dalej ulicą Józefa Rymera do stacji Rybnik Rymer.
- 11:30-12:00 - planowane dojście do stacji Rybnik Rymer,
- 11:30-11:45 - pokaz Rymerowskich Ocelotów w Parku Czempiela po drodze spaceru,
- 12:16 - odjazd pociągu ze stacji Rybnik Rymer do stacji Rybnik,
- 12:25 - planowany przyjazd na stację Rybnik.
Obchody 170-lecia kolei w Rybniku będą okazją do przypomnienia historii pierwszego pociągu, ludzi związanych z koleją i jej znaczenia dla rozwoju miasta, ale także do pokazania, jak kolej funkcjonuje w Rybniku współcześnie.