O odszkodowaniach za budowę drogi

Działania Miasta na rzecz mieszkańców

Przygotowując się do budowy drogi, przewidywałem długie procedury formalnoprawne, które na podstawie obowiązujących przepisów prowadzi wojewoda, a nie Miasto. Dlatego szukałem różnych form pomocy dla rybniczan mieszkających w przebiegu budowanej drogi – podkreśla Piotr Kuczera, prezydent Rybnika.  Udało się znaleźć rozwiązanie, dzięki któremu zaoferowaliśmy mieszkańcom wyburzanych domów wypłatę zaliczek na poczet przyszłych odszkodowań, na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych z miastem - wypłaciliśmy kwotę 15,3 mln zł zaliczek dla mieszkańców nieruchomości zabudowanych. By mieć podstawę do zawarcia takich umów, Miasto zleciło wycenę nieruchomości przez niezależnych rzeczoznawców wybranych w przetargu. Gdyby nie zaliczki, mieszkańcy nadal nie mieliby pieniędzy na rozpoczęcie budowy nowych domów, zakupu mieszkań czy domów na rynku wtórnym lub pierwotnym. Decyzje odszkodowawcze wydane przez Wojewodę Śląskiego, które są dla Miasta podstawą do wypłaty odszkodowania, otrzymujemy dopiero od marca 2017 roku - a pierwsze zaliczki zostały wypłacone w grudniu 2015 r. Z takiej możliwości skorzystało ponad 30 rodzin.  Zaoferowaliśmy również możliwość wynajęcia mieszkań w zasobach ZGM na czas przeprowadzki do nowych domów, z tej możliwości skorzystało 10 rodzin. Warto dodać, że wszyscy właściciele nieruchomości zabudowanych, które były zamieszkiwane, otrzymali kwotę 10 tysięcy zł. W pięciu przypadkach,  dotyczących sytuacji, w której przejmowane budynki nie były zamieszkiwane, 10 tysięcy nie przyznano – zaznacza prezydent.

5% bonifikaty

Jako prezydent miasta jestem zobowiązany do wydawania środków publicznych zgodnie z przeznaczeniem, również w sytuacji, kiedy dotyczy ono wypłaty odszkodowań – kontynuuje prezydent. Nie jest kwestią mojej dobrej czy złej woli ani suma odszkodowania, ani czas wypłaty. Pojawiły się różne stanowiska prawne dotyczące zasadności wypłaty 5 % od kwoty odszkodowania za wydaną nieruchomość zabudowaną. Jeżeli jako prezydent mam taką wiedzę - zobowiązany jestem do złożenia odwołania. Podejmowane przeze mnie decyzje finansowe podlegają kontrolom zewnętrznym. Wojewoda stwierdził zasadność wypłaty dodatkowych 5%, zaś organ wyższej instancji, jakim jest Ministerstwo Infrastruktury, zakwestionował stanowisko wojewody, uznając za niezasadne wypłatę dodatkowych 5%. Ta sytuacja niestety opóźnia wypłatę pozostałych 30%  wartości przyznanych przez wojewodę odszkodowań. Aktualnie minister rozpatruje każdy przypadek indywidualnie. Dodam, po ostatecznej decyzji ministra, wypłacane są pozostałe kwoty odszkodowania. Dotychczasowe rozstrzygnięcia wydane przez Ministra Infrastruktury wskazują na to, że 5%* nie będzie wypłacone w odniesieniu do pozostałych właścicieli nieruchomości. Te wszystkie procedury są niezależne od mojego działania. Nie ma możliwości prawnych na wypłatę części odszkodowania bez 5%.

Wypłata pieniędzy

Pieniądze mogą być wypłacane na podstawie prawomocnej decyzji ministra. Średnia wartość wypłacanych odszkodowań za nieruchomości zabudowane to kwota ok. 525 tys. zł, przy czym maksymalna - 1.173.813 zł, zaś minimalna to 255.906 zł (budynek był niezamieszkały). Całość odszkodowań za nieruchomości zabudowane i niezabudowane, jakie wypłaci Miasto, to kwota około 70 mln zł. Trudna sytuacja, w jakiej stoi prezydent i mieszkańcy, polega na tym, że sprawy prowadzi wojewoda, procedury odwoławcze minister, tymczasem pieniądze są w kasie miasta – wyjaśnia prezydent Kuczera.

***

* Podstawy prawne dotyczące wypłaty 5% od kwoty odszkodowania - art.18, ust.1e tzw. „specustawy drogowej”:

W przypadku, w którym dotychczasowy właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej odpowiednio wyda tę nieruchomość lub wyda nieruchomość i opróżni lokal oraz inne pomieszczenia niezwłocznie, lecz nie później niż w terminie 30 dni od dnia:
1) doręczenia zawiadomienia o wydaniu decyzji, o której mowa w art. 17,
 2) doręczenia postanowienia o nadaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności albo
3) w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna
– wysokość odszkodowania powiększa się o kwotę równą 5% wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania wieczystego.